Welke rente past bij jullie familiehypotheek?
De Belastingdienst eist een marktconforme rente. Geen vaste opslag, geen 25 procent regel meer. Op deze pagina zie je waar de markt vandaag staat en welke vier renteconcepten wel standhouden, met de beoordelingscriteria uit de publicatie van de Belastingdienst.
- Conform de publicatie van de Belastingdienst
- Marktrentes elke maand bijgewerkt
- Beheert renteherzieningen
In het kort
De Belastingdienst beoordeelt de rente van elke familielening apart, en altijd binnen het geheel van de afspraken. De oude 25 procent regel ten opzichte van de bankrente geldt niet meer, en vaste opslagen of verlagingen worden expliciet afgewezen. Wat wel werkt: je kiest een verdedigbare rente op basis van looptijd, zekerheden, risico en wat een onafhankelijke geldverstrekker zou rekenen. Dat laatste zie je elke maand terug in onze rentevergelijker.
De 25 procent regel is afgeschaft
Jarenlang gold in de praktijk een vuistregel: je mocht bij een familielening ongeveer 25 procent boven of onder de bankrente gaan zitten. Die regel is door de Belastingdienst expliciet afgewezen. Er is geen percentage meer waar je je achter kunt verschuilen.
!Wat dat concreet betekent
- Er mag geen vaste opslag of verlaging op de bankrente worden toegepast.
- De rente wordt beoordeeld op marktconformiteit onder vergelijkbare omstandigheden.
- Het gaat om het totaalplaatje, niet om een los percentage.
Wat betekent marktconform in de praktijk?
De Belastingdienst kijkt naar vier samenhangende elementen. Het percentage staat nooit op zichzelf, het wordt altijd bekeken in de context van de hele leningsafspraak. Drie daarvan bepaal je zelf, samen met je kind. De vierde kun je gewoon opzoeken.
Wat jullie zelf bepalen
- Looptijd en rentevaste periode. Een langere rentevaste periode rechtvaardigt een hogere rente. Hoe lang zet je de rente vast?
- Hypothecaire zekerheid. Met of zonder hypotheekrecht op de woning is een belangrijke risicofactor.
- Risico voor de uitlener. De verhouding tussen lening en woningwaarde, achterstelling of extra zekerheden bepalen mee wat redelijk is.
Wat je kunt opzoeken
- Vergelijkbare bankrentes. Wat rekenen banken en geldverstrekkers bij dezelfde looptijd, dezelfde verhouding tussen schuld en marktwaarde en hetzelfde energielabel?
Dat is het enige criterium dat niet van jullie situatie afhangt maar van de markt. En dus het enige dat je met een bron kunt onderbouwen.
Kijk wat de markt vandaag doet
In de Familiebank rentevergelijker zetten we elke maand ruim dertig geldverstrekkers naast elkaar. Filter op jullie situatie en je ziet meteen de bandbreedte waarbinnen een rente verdedigbaar is. Elke maand blijft bewaard, dus je kunt later nog laten zien wat de markt deed op de dag dat jullie de rente afspraken.
De vier renteconcepten
Er zijn vier verdedigbare manieren om tot een rente te komen. Welke past hangt af van het risicoprofiel, de zekerheden en wat de familie wil. Ze sluiten elkaar niet uit, ze verschillen in onderbouwing.
1. Gemiddelde bankrente
Je volgt de actuele hypotheekrentes van banken en geldverstrekkers met vergelijkbare voorwaarden. Dit weerspiegelt het markttarief en is de meest neutrale keuze voor wie een rente wil rekenen zoals bij een gewone hypotheek.
Waar je die vindt: in onze rentevergelijker, elke maand bijgewerkt.
2. Onderbouwde lagere rente
Een rente iets onder de bankrente kan verdedigbaar zijn als de omstandigheden aantoonbaar gunstiger zijn: laag risico voor de uitlener, een lage verhouding tussen lening en woningwaarde, duidelijke aflossingsafspraken. Niet omdat het familie is, maar met een onderbouwing.
Voorbeeld: bij een marktrente van 4,25% kan in een gunstig risicoprofiel 3,95% verdedigbaar zijn.
3. Onderbouwde hogere rente
Een rente boven de bankrente kan marktconform zijn als de uitlener extra risico loopt: geen hypothecaire zekerheid, een achtergestelde positie of een aanvullende lening. Geen vaste opslag, maar een logische relatie tussen risico en rente.
Voorbeeld: bij een marktrente van 4,25% kan bij duidelijk hoger risico 4,75% verdedigbaar zijn.
4. Vrije renteafspraak
Binnen de familie mag je zelf afspraken maken. Fiscaal geldt echter dat alleen het marktconforme deel aftrekbaar is. Een te hoge rente wordt gecorrigeerd, waardoor de renteaftrek voor het overschot vervalt. De lening zelf blijft gewoon bestaan.
Voorbeeld: 3,95% en 4,75% kunnen allebei acceptabel zijn, afhankelijk van zekerheden, looptijd en marktcontext.
Twijfel je of een rente te laag of te hoog is? Lees ons artikel over minimale rente en fiscale risico's.
Rente combineren met schenken
Sommige families spreken een zakelijke rente af en schenken die jaarlijks terug aan de lener. Dat zegt niets over de hoogte van de rente zelf, het gaat om wat er daarna met het geld gebeurt. De Belastingdienst beoordeelt de totale constructie.
Een leen-schenkconstructie is toegestaan zolang de rente zelf marktconform is vastgelegd, de schenking los staat van de renteafspraak en vrijwillig wordt gedaan, en de schenking binnen de geldende vrijstelling blijft. In 2026 is dat 6.908 euro voor een schenking van ouder aan kind.
Beheer over de lange termijn
De renteafspraak is een moment, maar de familielening loopt jaren. Renteherzieningen, schenkingen en wijzigingen moeten bijgehouden worden, anders raakt de constructie haar fiscale geldigheid kwijt.
Dat is precies waar het bij familieleningen na een paar jaar misgaat. Losse Excelletjes worden niet bijgewerkt, renteherzieningen worden gemist en bij een controle blijkt de administratie incompleet. Met Familiebank loopt het beheer automatisch mee: de rente en de aflossingen worden bijgehouden, betalingen geregistreerd, renteherzieningen gesignaleerd en je krijgt jaarlijks een overzicht voor de Belastingdienst.
Meer lezen: wat gaat er mis bij familiehypotheken na een paar jaar en waarom een administratie in Excel risico's geeft.
Ben je financieel adviseur?
Boekhouders, financieel adviseurs en hypotheekadviseurs gebruiken Familiebank kosteloos. Alleen de lener en de uitlener betalen de jaarlijkse bijdrage.
Geen fiscaal advies. Deze pagina is algemene informatie en vervangt geen persoonlijk fiscaal advies. Twijfel je over wat in jullie situatie als zakelijke rente geldt, of hoe een schenking het beste kan worden toegepast? Laat dit beoordelen door een professional. Zie ook de rechtspraak hierover: ECLI:NL:GHSHE:2025:1493.
Vragen over rente bij een familiehypotheek
Geldt de 25 procent regel nog?
Nee. De Belastingdienst heeft de oude regel waarbij je 25 procent boven of onder de bankrente kon afspreken expliciet afgewezen. De rente wordt altijd beoordeeld op marktconformiteit onder vergelijkbare omstandigheden, niet via vaste opslagen of verlagingen. Zie de publicatie van de Belastingdienst.
Wat is marktconform precies?
De rente die een onafhankelijke geldverstrekker, zoals een bank, in een vergelijkbare situatie zou rekenen. De Belastingdienst kijkt naar looptijd, rentevaste periode, hypothecaire zekerheid, risico voor de uitlener en vergelijkbare bankrentes. Het is altijd het totaalplaatje, niet een los percentage.
Waar vind ik de actuele bankrentes?
In de Familiebank rentevergelijker. Daarin zetten we elke maand de rentes van ruim dertig geldverstrekkers naast elkaar, te filteren op rentevaste periode, de verhouding tussen schuld en marktwaarde, en het energielabel. Elke maand blijft bewaard, zodat je later nog kunt laten zien wat de markt deed op de datum dat jullie de rente afspraken.
Mag de rente lager zijn dan de bankrente?
Ja, maar alleen met onderbouwing. Een lagere rente is verdedigbaar als de omstandigheden aantoonbaar gunstiger zijn dan bij een normale bankhypotheek, bijvoorbeeld door een lage verhouding tussen lening en woningwaarde, duidelijke aflossingsafspraken en een laag risico. Omdat het familie is telt niet als onderbouwing. Lees ook ons artikel over minimale rente en fiscale risico's.
Wat gebeurt er bij een te hoge rente?
Contractueel mag je een hoge rente afspreken, ook 7 of 8 procent. Fiscaal geldt dat alleen het marktconforme deel aftrekbaar is voor de lener. Het te hoge deel wordt door de Belastingdienst gecorrigeerd, waardoor je voor dat deel de renteaftrek verliest. De lening zelf blijft gewoon bestaan.
Kan ik de rente terugschenken?
Ja, mits aan drie voorwaarden wordt voldaan. De rente zelf is marktconform vastgelegd, de schenking staat los van de renteafspraak en is dus geen kwijtschelding, en de schenking blijft binnen de jaarlijkse vrijstelling. In 2026 is dat 6.908 euro voor een schenking van ouder aan kind. De Belastingdienst beoordeelt de totale constructie.
Hoe houdt Familiebank de rente bij?
Bij het opstellen van de leningsovereenkomst leg je de rente en de rentevaste periode vast. Het platform berekent automatisch het aflossingsschema, registreert de maandelijkse betalingen, signaleert renteherzieningen en levert je jaarlijks een overzicht voor de Belastingdienst. Geen losse Excelletjes, geen handmatige administratie.
Klaar om jullie familielening vast te leggen?
Kies een marktconforme rente, leg de afspraken juridisch sluitend vast en beheer alles automatisch tot de lening volledig is afgelost.